Cách thi công chống thấm bể nước
Thi công chống thấm bể nước gồm 6 bước: chuẩn bị bề mặt, gia cố góc và ống xuyên, thi công lớp 1, thi công lớp 2 vuông góc, bảo dưỡng và flood test 48 giờ. Bỏ sót bất kỳ bước nào có thể khiến bể thấm sau khi đưa vào sử dụng.
Bước 1 — Chuẩn bị bề mặt bê tông
Bề mặt bê tông phải sạch, không bám dầu mỡ, không có bụi và đủ ẩm (damp but not wet — ẩm nhưng không có nước đọng). Đây là bước quan trọng nhất quyết định độ bám dính của toàn bộ hệ thống.
- Vệ sinh: đục bỏ vữa rỗng, gõ lên toàn bộ mặt bê tông để phát hiện chỗ rỗng tổ ong. Trám lại bằng vữa không co ngót.
- Mài nhám: dùng máy mài góc để tăng độ nhám bề mặt, nhất là với bê tông đã cũ hoặc đã lau trơn.
- Vê góc bo: bo tất cả góc trong (đáy-tường) bằng vữa xi-măng cát hoặc vữa epoxy xi-măng. Bán kính bo tối thiểu 20mm.
- Tưới ẩm: tưới nước bề mặt trước khi thi công 30 phút. Không thi công khi bề mặt quá khô hoặc có nước đọng.
Bước 2 — Xử lý ống xuyên bể và khe thi công
Vị trí ống xuyên qua thành bể và khe thi công là điểm yếu nhất của bể. Phải xử lý trước khi thi công lớp chống thấm chính.
- Ống xuyên: đục rãnh 2cm quanh ống, nhét gioăng trương nở bentonite hoặc cao su chloroprene, trám lại bằng vữa không co ngót (non-shrink grout). Chờ vữa đóng rắn 24 giờ trước bước tiếp theo.
- Khe thi công (construction joint): đục rãnh chữ V hoặc chữ U sâu 15–20mm, làm sạch, trám bằng sealant PU không co ngót hoặc crystalline slurry. Gia cố bằng băng chống thấm (waterproof tape) rộng 10cm.
- Vết nứt: nứt ≤0,2mm có thể xử lý bằng crystalline slurry; nứt >0,2mm phải đục rộng, trám epoxy xi-măng hoặc polyurethane injection.
Bước 3 — Thi công lớp 1 cementious hoặc crystalline
Thi công lớp 1 bằng cọ quét, cán hoặc phun. Hướng quét lớp 1 theo chiều ngang (hoặc dọc). Lớp 1 phải phủ kín toàn bộ bề mặt từ đáy lên tường, không để điểm trống.
- Cementious 2K: trộn phần bột và lỏng theo tỷ lệ nhà sản xuất, trộn đều bằng máy khuấy tốc độ thấp đến khi hỗn hợp mịn đồng nhất. Pot life thường 30–60 phút tùy nhiệt độ.
- Crystalline: pha bột crystalline với nước sạch đến độ sệt quét được, tỷ lệ thường 0,37–0,4 lít nước/kg bột. Quét hoặc phun lên bề mặt ẩm.
- Độ dày lớp 1: cementious ≥1mm (tổng 2 lớp ≥2mm); crystalline ≥0,4 kg/m²/lớp (tổng ≥0,8 kg/m²).
- Thời gian chờ giữa lớp 1 và lớp 2: ít nhất 4–6 giờ (cementious) hoặc khi lớp 1 se mặt không dính tay.
Bước 4 — Thi công lớp 2 vuông góc lớp 1
Lớp 2 phải quét vuông góc với lớp 1 để đảm bảo phủ kín hoàn toàn và không có điểm hở trùng lớp. Kỹ thuật này gọi là “cross-hatching” — là tiêu chuẩn thi công chống thấm bể nước.
- Nếu lớp 1 quét ngang thì lớp 2 quét dọc và ngược lại.
- Đáy bể: quét từ góc ra giữa, đảm bảo tất cả góc và điểm giao tiếp đáy-tường được phủ kỹ.
- Tường bể: quét từ dưới lên trên, lớp sau chồng lên lớp trước tối thiểu 5cm.
- Kiểm tra độ dày bằng màng đo DFT (Dry Film Thickness gauge) sau khi khô hoàn toàn.
Bước 5 — Bảo dưỡng sau thi công
Bảo dưỡng (curing) là bước thường bị bỏ qua nhưng ảnh hưởng lớn đến cường độ và tính năng chống thấm của lớp phủ. Cementious và crystalline đều cần ẩm để phản ứng hydrat hóa xảy ra hoàn toàn.
- Phun sương nước nhẹ lên bề mặt 2–3 lần/ngày trong 3–5 ngày đầu.
- Tránh để bề mặt khô nhanh do gió hoặc nắng trực tiếp trong 24 giờ đầu — dùng bạt che nếu cần.
- Không đổ nước đầy bể trong ít nhất 7 ngày sau khi thi công lớp cuối.
- Crystalline: tiếp tục bảo dưỡng ẩm 5–7 ngày để phản ứng kết tinh đạt hiệu quả tối đa.
Bước 6 — Flood test 48 giờ
Flood test là kiểm tra bắt buộc trước khi lắp đặt hệ thống cấp thoát nước và đưa bể vào sử dụng. Thực hiện sau khi lớp chống thấm đã đóng rắn hoàn toàn (tối thiểu 7 ngày sau thi công).
- Bịt tất cả van, ống xả. Đổ nước sạch đến mức vận hành bình thường.
- Đánh dấu mực nước ban đầu. Theo dõi mực nước sau 24 giờ và 48 giờ.
- Kiểm tra toàn bộ mặt ngoài: tường, đáy, khu vực chân bể và sàn xung quanh.
- Tiêu chí đạt: không có vết ẩm hoặc nước rỉ ra ngoài sau 48 giờ; mực nước hạ không quá 5mm (do bay hơi tự nhiên).
- Nếu không đạt: xả hết nước, chờ khô, đánh dấu vị trí thấm, xử lý lại và flood test lần 2.
Lưu ý đặc biệt khi thi công bể nước sinh hoạt
- Chỉ dùng vật liệu đạt NSF/ANSI 61 hoặc tương đương — tuyệt đối không dùng bitumen, epoxy dầu mỏ.
- Vệ sinh bể sau flood test: súc xả bể 2–3 lần trước khi đưa vào sử dụng nước ăn uống.
- Ghi lại hồ sơ thi công: ngày thi công, loại vật liệu, số lô hàng, kết quả flood test — để theo dõi bảo hành.
- Nhiệt độ thi công: 10–35°C; tránh thi công khi nhiệt độ dưới 5°C hoặc trên 40°C.
Câu hỏi thường gặp
- Cementious và crystalline có thể thi công cùng một bể không?
- Có thể. Một số hệ thống kết hợp crystalline thi công trước (tự lành vết nứt) rồi phủ cementious polymer lên trên để tăng độ dày và khả năng phủ đều. Kiểm tra khả năng tương thích với nhà sản xuất trước khi phối hợp.
- Flood test cần bao nhiêu ngày sau khi thi công?
- Tối thiểu 7 ngày sau lớp cuối cùng. Với crystalline cần 14–21 ngày để phản ứng kết tinh đạt cường độ đầy đủ trước khi flood test.
- Nếu bể cũ bị thấm thì có thể thi công chống thấm lại không?
- Có, nhưng phải xả khô hoàn toàn, đục bỏ hết lớp cũ bong tróc, vệ sinh sạch mặt bê tông, xử lý điểm thấm chủ động trước khi thi công lớp mới.