Cách sử dụng keo foam PU đúng kỹ thuật
Cách sử dụng keo foam PU đúng kỹ thuật gồm 6 bước: lắc bình kỹ, làm ẩm bề mặt, bơm từ trong ra ngoài với lượng vừa đủ, chờ đóng rắn hoàn toàn, cắt phần foam thừa và phủ lớp bảo vệ — bỏ qua bất kỳ bước nào đều ảnh hưởng đến chất lượng và tuổi thọ mối lấp khe.
Dụng cụ và vật liệu cần chuẩn bị
- Lon foam PU (loại thường hoặc chống cháy tùy yêu cầu)
- Súng bơm foam (gun adapter) — khuyến nghị dùng thay tay cầm tích hợp để kiểm soát lưu lượng tốt hơn
- Bình xịt nước
- Dao cắt hoặc dao dọc giấy sắc
- Dung môi acetone để vệ sinh súng và vết foam dính ngoài ý muốn (chưa đóng rắn)
- Găng tay nitrile và khẩu trang
- Băng keo che phủ (masking tape) để bảo vệ bề mặt không muốn dính foam
Bước 1 — Lắc bình trước khi dùng
Lắc lon foam PU liên tục ít nhất 1 phút (30–60 lần đảo chiều) trước khi dùng. Polyurethane prepolymer và khí đẩy trong bình cần được trộn đều để foam có tỷ lệ phồng và chất lượng đồng nhất.
Với bình đã dùng dở, cũng cần lắc lại trước mỗi lần sử dụng. Bình ở nhiệt độ phòng (15–25°C) cho kết quả tốt nhất — không dùng bình lạnh dưới 10°C vì áp suất thấp làm foam bơm ra không đều.
Bước 2 — Chuẩn bị bề mặt và làm ẩm nhẹ
Làm sạch khe và bề mặt xung quanh: loại bỏ bụi, gỉ sét, lớp sơn cũ bong tróc và các vật thể lạ trong khe. Bề mặt bẩn và khô làm giảm độ bám dính của foam PU.
Xịt nhẹ nước vào khe và lên bề mặt bên trong khe — foam PU cần độ ẩm để đóng rắn, làm ẩm trước giúp tăng tốc đóng rắn và cải thiện độ bám. Không để nước đọng thành vũng — chỉ cần bề mặt hơi ẩm.
Bước 3 — Gắn súng và kiểm tra
Vặn chặt súng foam (gun adapter) vào van lon. Điều chỉnh van lưu lượng trên súng về mức thấp nhất trước khi thử. Bơm một lượng nhỏ vào bề mặt thử để kiểm tra lưu lượng và màu sắc foam (foam tốt có màu vàng kem đồng đều).
Nếu dùng lon có tay cầm tích hợp (không có gun adapter): lắp đầu ống nhựa vào vòi, giữ lon ngược (van xuống dưới) để bơm — áp suất khí đẩy đẩy foam lên hiệu quả hơn khi lon ngược.
Bước 4 — Bơm foam từ trong ra ngoài, 1/3 thể tích khe
Đây là bước quan trọng nhất: đưa đầu ống sâu vào đáy khe trước, bơm foam trong khi rút dần đầu ống ra ngoài — kỹ thuật này đảm bảo foam lấp đầy đáy khe trước khi lấp phần miệng. Bơm từ ngoài vào trong tạo túi khí bên trong, làm yếu cấu trúc foam.
Chỉ bơm foam lấp 1/3 thể tích khe — foam sẽ phồng 3–5 lần để lấp đầy phần còn lại. Bơm quá nhiều làm foam tràn ra ngoài và có thể tạo áp lực làm cong vênh khung cửa mỏng.
Bước 5 — Chờ đóng rắn và không chạm vào
Chờ foam đóng rắn hoàn toàn trước khi cắt hoặc tác động cơ học — thường 1–4 giờ tùy nhiệt độ môi trường và độ dày. Không chạm, ấn hoặc bôi vào foam trong khi đang phồng và đóng rắn vì làm biến dạng cấu trúc tế bào và giảm khả năng cách nhiệt.
Kiểm tra foam đã đóng rắn hoàn toàn bằng cách chạm nhẹ ngón tay — nếu không dính và cứng, có thể tiến hành bước tiếp theo.
Bước 6 — Cắt phần foam thừa
Dùng dao sắc cắt phẳng phần foam thừa nhô ra khỏi mặt tường. Cắt một lần, dứt khoát — cắt nhiều lần làm bề mặt cắt xơ xước và khó phủ vữa. Foam PU đóng rắn có thể cắt bằng dao thông thường; khối foam dày có thể dùng cưa tay nhỏ.
Tránh dùng máy cắt góc (grinder) vì ma sát có thể làm cháy foam và sinh khói độc.
Bước 7 — Phủ bảo vệ foam
Phủ vữa xi măng, sơn hoặc băng che lên bề mặt foam trong vòng 48–72 giờ sau khi đóng rắn. Foam PU không chịu tia UV — tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng làm foam vàng, giòn và mất lực bám sau 1–3 tháng.
Vệ sinh súng và dụng cụ
Vệ sinh súng foam ngay sau khi dùng bằng dung môi tẩy rửa súng (PU gun cleaner) hoặc acetone. Bơm dung môi qua súng vài lần cho đến khi chạy ra trong. Không để foam đóng rắn trong súng — rất khó vệ sinh và phải thay súng mới.
Với lon còn dư foam sau khi dùng: đậy nắp bảo quản, lắc ngược vài lần và bảo quản ở nơi mát (10–25°C). Lon có gun adapter dùng được 2–7 ngày sau khi mở tùy nhiệt độ bảo quản và lượng còn lại.
Câu hỏi thường gặp
- Foam PU dính vào da phải làm gì?
- Foam ướt chưa đóng rắn: lau ngay bằng acetone hoặc dung môi PU cleaner, sau đó rửa xà phòng. Foam đã đóng rắn: không dùng dung môi — phải để tự bong dần theo chu kỳ thay da hoặc dùng đá nhám mịn. Đây là lý do cần đeo găng tay khi làm việc với foam PU.
- Foam PU có thể dùng trong môi trường ướt hoàn toàn không?
- Không — foam PU cần làm ẩm bề mặt nhẹ nhưng không thể bơm vào khe đang có nước chảy qua. Đóng rắn trong nước đứng là có thể, nhưng hiệu quả và độ bám dính giảm đáng kể.
- Vì sao nên giữ lon foam ngược khi bơm?
- Khí đẩy (propane/butane) ở phần trên của lon khi ngược, áp lực đẩy foam lỏng xuống van hiệu quả hơn. Giữ lon thẳng đứng hoặc nghiêng sẽ làm bơm ra nhiều khí và ít foam, tỷ lệ phồng không đồng đều.