Vật liệu phòng sạch có mấy loại?
Phòng sạch (cleanroom) được xây dựng từ nhiều loại vật liệu chuyên biệt, mỗi bộ phận công trình dùng vật liệu khác nhau để đảm bao kiểm soát hạt bụi, vi sinh vật và tính điện. Có 6 nhóm vật liệu chính trong một phòng sạch hoàn chỉnh.
1. Panel sandwich — tường và vách ngăn
Panel sandwich là vật liệu nền tầng của phòng sạch. Cấu tạo gồm hai to tôn phẳng (GI, galvanized iron) ep hai mặt một loi cách nhiệt EPS (expanded polystyrene) hoặc rockwool (wool khoảng). Bề mặt trong phụ sơn epoxy trắng mỏ, không thải bụi, để lâu sạch.
- Panel EPS (30–100 kg/m3): nhẹ, cách nhiệt tốt, giá thành thấp, phù hợp phòng sạch không yêu cầu chống cháy.
- Panel Rockwool (60–100 kg/m3): chống cháy A1, chống âm, âm thanh tốt hơn, phù hợp phòng sạch trong nhà máy có nguy cơ cháy hoặc yêu cầu PCCC.
- Panel thép không gì 304: ca hai mặt thép không gì, dùng phòng sạch cấp cao (ISO 5–6) hoặc phòng có yêu cầu về sinh nghiêm ngặt nhu phòng tiem GMP.
Độ dày panel thường 50–100 mm. Kể noi panel dùng silicone sealant cấp FDA (không acid cure) để không ăn mòn và dầm bao kín hóa chất.
2. Sàn epoxy — liên mach, chịu hóa chất
Sàn epoxy từ phẳng (self-leveling epoxy) độ dài 3–5 mm, tạo bề mặt nhân hoàn toàn không kể nut — Điều kiện bắt buộc của phòng sạch. Hệ 2 thành phần (polyepoxide + hardener) tron lại, độ, từ phẳng theo trong luc rồi đồng ran trong 24 gió.
- Epoxy thường (điện trở cao): chịu hóa chất, để lâu sạch, đủ cho phòng sạch ISO 7–9.
- Epoxy ESD: pha thêm chất dan điện, điện trở bề mặt 10^6–10^9 Ohm, dùng khu sản xuất linh kiến điện từ, bộ nhờ, chip (ISO 5–7).
- Vinyl ESD hạn mach: tấm PVC dan điện, hạn mach nhiệt (welded seam) để không có kể ho, độ bền cao hơn epoxy về chuyển đồng cơ học những đất hơn.
3. Tran — gypsum foil và T-bar
Hệ thống Trần phòng sạch gồm khung nhóm T-bar và tấm tran đặt lên. Tấm tran phổ biến là gypsum board (thạch cao) phụ aluminum foil chống âm và chống bụi. Một phân điện tích tran đánh cho FFU (fan filter unit) màng bộ loc HEPA bên trong — không khí sạch thoat xuong quá HEPA, tạo lượng khí xuong một chiều (laminar flow) tron hach hai xử.
4. Của phòng sạch
Của phòng sạch là của kín 3 canh gioang (3-side seal) để hạn chế lưu thông không khí quá kể của. Thường làm bảng thép phun sơn epoxy hoặc nhóm anodized, có kính quan sắt, tẩy cam không góc canh (rounded handle) và gioang cao sự EPDM. Của từ đồng (sliding auto-door) giúp giảm thiếu số lan đồng/mỏ tẩy, hạn chế vu không khí dùng thứ nhập phòng.
5. Đến chiều sáng LED IP65 flush-mounted
Đến chiều sáng trong phòng sạch là đến LED IP65 loại gan âm (flush-mounted), bề mặt phẳng với tran, không có kể nhờ gay đồng bụi. IP65 dầm bao chống nước độ xit khí lâu chui. Màu sắc Ra >= 80 (CRI >= 80) để phòng kiến kiểm tra màu sắc sản phẩm.
6. Bộ loc Khi — HEPA và ULPA
Bộ loc HEPA (High-Efficiency Particulate Air) và ULPA (Ultra-Low Particulate Air) là “trai tim” của hệ thống loc khí phòng sạch. Chung ngăn hạt bụi theo cơ chế khuech tấn, và chậm và quan tính:
- HEPA H13: loc >= 99,97% hat >= 0,3 micron. Đủ cho ISO 7–8.
- HEPA H14: loc >= 99,995% hat >= 0,3 micron. Cho ISO 5–6.
- ULPA U15: loc >= 99,9995% hat >= 0,12 micron. Cho ISO 4–5.
- ULPA U17: loc >= 99,99999% hat >= 0,12 micron. Cho ISO 1–3 (phòng sạch wafer bản dan).
Câu hỏi thường gặp (FAQ)
- Panel EPS hay Rockwool tốt hơn cho phòng sạch?
- Phụ thuộc yêu cầu. EPS rẻ và nhẹ hơn, đủ cho phòng sạch không có yêu cầu chống cháy. Rockwool dùng khí phòng sạch năm trong nhà máy có nguy cơ cháy cao hoặc yêu cầu PCCC cấp A.
- Bộ loc HEPA và ULPA có Thay thế nhau không?
- Không nền Thay thế tuy tiền. ULPA có trợ luc lung gió (pressure drop) cao hơn HEPA, cần hệ thống quat manh hơn. Dùng ULPA khí tiêu chuẩn ISO yêu cầu (ISO 4 trợ lên), không dùng cho ISO 7–8 vi lang phí năng lượng.
- Epoxy ESD và vinyl ESD cái nao tốt hơn?
- Vinyl ESD hạn mach độ bền cơ học tốt hơn (chịu xe dày, và chậm), phù hợp nhà xưởng. Epoxy ESD để thi công trên sàn BT có hình dạng phức tạp, góc bộ, học ho — bền vững không có mep bong troc. Giá vinyl cao hơn epoxy khoảng 30–50%.