Cách thi công lắp kính cường lực
Thi công lắp kính cường lực yêu cầu kiểm soát chặt chẽ từ khâu đo đạc, đặt hàng đến lắp đặt và bịt kín, vì kính cường lực không thể điều chỉnh kích thước tại công trường sau khi đã tôi. Sai sót trong đo đạc hoặc thi công có thể gây vỡ tấm kính, phát sinh chi phí lớn và chậm tiến độ.
Giai đoạn 1 — Đo đạc và đặt hàng
Đo chính xác kích thước khoang lắp đặt ở tất cả 4 góc (do biến dạng thi công, các góc thường không bằng nhau). Kính cường lực phải được đặt trước nhỏ hơn khoang 3–5mm mỗi cạnh để tạo khe hở hấp thụ giãn nở nhiệt và dung sai lắp đặt. Vị trí khoan lỗ, vị trí rãnh và chi tiết vát cạnh phải hoàn thành chính xác trên bản vẽ kỹ thuật trước khi gửi đơn hàng cho nhà sản xuất. Thời gian sản xuất kính cường lực theo đặt hàng thông thường 3–10 ngày làm việc tùy nhà máy.
Giai đoạn 2 — Chuẩn bị bề mặt lắp đặt
Bề mặt khung đỡ (nhôm, thép inox, thép sơn tĩnh điện) phải phẳng, không có ba via, bụi bẩn hay dầu mỡ — làm sạch bằng cồn isopropyl 70% hoặc acetone trước khi đặt gioăng EPDM và primer silicone. Tấm đệm (setting block) bằng EPDM hardness Shore A 80 đặt ở vị trí 1/4 và 3/4 chiều rộng cạnh dưới kính để chịu tải trọng thẳng đứng. Không dùng đệm gỗ hoặc đệm nhựa cứng thay thế tấm đệm EPDM — đệm quá mềm gây kính rơi, đệm quá cứng tạo ứng suất tập trung gây vỡ.
Giai đoạn 3 — Lắp hệ thống khung và kẹp
Hệ thống khung nhôm (framed system): Khung nhôm 6063-T5 lắp trước, kiểm tra thẳng đứng và phẳng bằng thước thủy và dây ni-lông. Khe hở giữa kính và khung nhôm tối thiểu 3mm mỗi cạnh. Sau khi đặt kính, lắp mã kẹp nhôm và siết bu-lông inox 304 theo lực siết quy định trong hướng dẫn nhà sản xuất (thường 5–8 N·m). Không siết quá mức vì kính không chịu ứng suất điểm.
Hệ thống bu-lông thông qua (patch fitting / point fix): Đây là hệ thống lắp kính cường lực frameless phổ biến cho cửa kính, mặt dựng SSG và lan can kính. Bu-lông thông qua lỗ khoan của kính, bắt vào cấu kiện đỡ (spider fitting, fin glass, cột nhôm). Vòng đệm EPDM hoặc nylon đặt giữa đầu bu-lông và bề mặt kính để hấp thụ ứng suất; siết theo lực mô-men quy định tránh gây ứng suất nén quá mức tại lỗ khoan.
Hệ thống kẹp điểm (spider fitting): Thường dùng trong mặt dựng kính treo (suspended glass facades). Điểm bắt tại 4 góc tấm kính. Khớp nối rotule cho phép xoay nhẹ để hấp thụ biến dạng công trình. Tải trọng gió truyền qua kính đến khung kết cấu qua các điểm bắt này.
Giai đoạn 4 — Bịt khe và thi công silicon sealant
Sau khi lắp kính, làm sạch khe hở bằng cồn isopropyl. Dán băng masking tape hai bên khe để tạo cạnh silicone thẳng đều. Bơm silicone neutral cure (không acid, để tránh ăn mòn nhôm và phim kính) vào khe với chiều sâu tối thiểu bằng chiều rộng khe. Dùng que phẳng miết silicone thành mặt lõm nhẹ (tooled joint). Gỡ băng masking tape trước khi silicone đóng bề mặt (thường trong 15–30 phút tùy loại). Thời gian cứng hoàn toàn của silicone: 24–72 giờ tùy nhiệt độ và độ ẩm — không tạo tải trọng cho kính trong thời gian này.
Giai đoạn 5 — Kiểm tra sau lắp
Kiểm tra bằng mắt: không có nứt, mẻ cạnh, vân sọc bất thường trên bề mặt kính. Kiểm tra khe silicone: không hở, không phồng, bám dính tốt vào hai bề mặt. Kiểm tra đệm setting block: kính không bị dịch chuyển khi đẩy nhẹ. Với cửa kính cường lực, kiểm tra đóng mở trơn tru, không chạm vào cạnh khung. Ghi chép và lưu hồ sơ: số series/batch của kính, tên nhà sản xuất, kết quả kiểm tra chứng chỉ, ngày lắp đặt.
Lỗi thi công thường gặp và cách tránh
| Lỗi | Hậu quả | Biện pháp phòng tránh |
|---|---|---|
| Đo sai kích thước trước khi đặt hàng | Kính không vừa khoang, phải đặt lại | Đo 3 lần, dùng thước thép, ghi chép ký nhận |
| Không dùng đệm setting block | Kính rơi theo phương thẳng đứng; vỡ cạnh dưới | Đặt 2 setting block EPDM Shore A 80 ở vị trí 1/4 và 3/4 |
| Siết bu-lông/kẹp quá mức | Ứng suất tập trung tại lỗ khoan hoặc cạnh kính, vỡ sau vài ngày | Dùng cờ-lê lực (torque wrench) theo thông số nhà sản xuất |
| Dùng silicone acid cure | Ăn mòn nhôm khung và phim kính tráng (Low-E) | Chỉ dùng silicone neutral cure cho kính và nhôm |
| Không làm sạch bề mặt trước khi bơm silicone | Silicone không bám dính, bong sau 1–2 năm | Lau cồn isopropyl và để khô trước khi bơm; dùng primer nếu cần |
Câu hỏi thường gặp
- Có thể cắt kính cường lực tại công trường nếu lỡ đặt sai kích thước không?
- Không. Kính cường lực sau khi tôi nhiệt tuyệt đối không thể cắt hay gia công thêm. Bất kỳ tác động cơ học nào đều có thể kích hoạt vỡ toàn tấm. Phải đặt lại tấm kính mới theo đúng kích thước.
- Khe hở giữa kính và khung nên để bao nhiêu?
- Tối thiểu 3mm mỗi cạnh để hấp thụ giãn nở nhiệt và dung sai lắp đặt. Với khung lớn hoặc vùng khí hậu nhiệt độ biến thiên lớn, khe hở 5mm thường được khuyến nghị. Khe hở được lấp đầy bằng silicone neutral cure hoặc gioăng EPDM.
- Thời gian nào trong ngày thích hợp nhất để bơm silicone?
- Tránh bơm silicone khi nhiệt độ ngoài trời trên 35°C (silicone đóng quá nhanh, khó tooling) hoặc dưới 5°C (silicone không cứng đủ tốt). Buổi sáng sớm hoặc chiều mát là thời điểm tốt nhất ở Việt Nam.
- Kính cường lực lắp xong có thể vệ sinh ngay không?
- Có thể lau bề mặt kính ngay, nhưng không tỳ lực hay tạo rung động vào khung đỡ trong ít nhất 24 giờ sau khi bơm silicone để silicone đạt độ bám dính ban đầu.